|
Deri
Anatomisi ve Flora
Deri yaklaşık olarak 1.5 metre kare alana sahip vücudun en büyük
organıdır. Biyolojik olarak canlı ve ölü tabakalardan oluşan deri
vücut savunmasının da en önemli silahıdır. Hipodermis veya kısaca
dermis olarak tanımlanan bağdoku içeren canlı tabakada kan ve lenf
damarları ve sensör reseptörler, ter ve yağ bezleri ile kıl folükül-leri
yer alır. Dermisin daha alt tabakaları sukuamöz hücrelerden
oluşmuştur. Bu tabakalar sürekli olarak çoğalırlar ve keratin
sentezlerler Keratinize epitel apopitozis'e gider ve ölü Stratum
corneum tabakasını oluştururlar. Derinin bu tabakası sebumda-ki yağ,
tuz, lizozimler, proteinler ve su ile sürekli nemli olarak tutulmaya
çalışılır. Bu sekresyonlar çok sayıdaki mikroorganizma için
inhibitör etki gösterirken, yağı kullanabilen, tuz ve kuruluğa
dirençli mikroorganizmalar içinde iyi bir vasat oluştururlar. Derini
bu tabakasında hücreler arası boşluklar ile yağ ve ter bezlerinin
kanallarına yerleşen dirençli mikroorganizmalar metabolize ettikleri
yağlardan oluşturdukları propionik asit gibi kısa zincirli yağ
asitleri ve ürettikleri bakteriosinlerle derinin savunmasına yardım
eder, deride zararlı olan mikroorganizmaların uzun süreli
kalmalarını engellerler.Böylece genel olarak deride özel olarak da
ellerde birisi devamlı olarak yerleşik olan kalıcı, diğeri de kısa
süreli olarak kontaminasyon sonucu bulaşan, geçici olmak üzere iki
tür mikroorganizma topluluğu bulunur.
a. Kalıcı flora: Daimi flora olarak da tanımlanan bu
mikroorganizma topluluğu deride inatçı kolonizasyonlar yaparlar. Bu
mikroorganizmaların çoğu derinin üst taba kalarında yerleşirken
%10-20'si daha derin tabakalara yerleşirler. Su ve sabun ile
yapılan mekanik el
yıkama işlemlerinden sonra bu bakteri topluluğunda azalma olmaz,
bazen sayılarında artış kaydedilir. Bu derinin ölü tabakalarının
dökülmesi sonucu alttaki mikroorganizmaların yüzeye çıkması ile izah
edilir. Bu floranın karakteristik
üyeleri S. hominis, S. capitis ve S. epidermitis gibi koagülaz
negatif stafilokoklar,Mikrococcus, Propniobacterium'lar ve
Corynebacterıum'lardır. Bu mikroorganiz malar deri dışında hastalık
oluflturmazlar, derideki oluşturdukları enfeksiyonlarla sı
nırlıdır. Ancak deri bütünlüğünün bozulması halinde, immun sistemi
baskılanmış hastalarda veya invaziv enstrüman uygulanan hastalarda
ciddi enfeksiyonlara neden olabilirler.
b. Geçici flora: Kontaminant veya kalıcı olmayan flora olarak
ta tanımlanır. Hasta ya ait kan, balgam çeşitli vücut sıvı ve
sekresyonları ile kontamine araç ve gereçlerden sağlık personelinin
eline bulaşırlar. Bu mikroorganizmalar deride uzun süre ya
flayamazlar ve çoğalmazlar. Ancak hastadan hastaya bulaflacak kadar
eller üzerinde canlılıklarını korurlar. Yapılan bir çalışmada VRE'
lerin hasta odasına ait eşyaların üzerinde 5-7 gün sağlık
personelinin elinde ise 1 saat canlılığını koruduğu gösterilmiştir.
Gelişmiş ülkelerdeki hastane enfeksiyonları içerisinde gittikçe
artan öneme sahip olup %40 oranında mortaliteye neden olan bu
mikroorganizma ile ortaya çıkan salgınların önlenmesinde sadece
temas öncesi ve sonrası el yıkamanın bile yeterli olmayacağı, hasta
odasına önlük ve eldiven takılarak girilip çıkarken bu malzemelerin
de odada çıkartılması gerekliliği bildirilmiştir. Aslında el yıkama
gerektiren endikasyonların sadece %50 sinde ellerin yıkandığı, el
yıkama işlemleri esnasında da anti septik seçimi, miktarı ve süre
konusunda titiz davranılmadığı göz önüne alınırsa bu tedbirlerin
MRSA ve çoklu ilaç direnci gösteren pseudomonas ve asinetobakterler
gibi önemli patojenlerle ortaya çıkan salgınlarda izole edilen
hastalarla yapılan her temasta uygulanmalıdır. Adi sabun ve su ile
yapılan basit bir el yıkamada bu bakterilerin tamamı mekanik olarak
uzaklaştırılabilir. Ancak su ve sabunla yapılan mekanik el
yıkamalarda kalıcı flora etkilenmeyeceği gibi dirençli
mikroorganizmalarla kontaminasyonda da yeterli olmayabilir. O halde
el nasıl yıkanmalı, ne sıklıkta el yıkanmalı, ne zaman el
yıkanmalı, sorularının cevaplanması gerekir.
 Ana
Sayfaya Dönmek İçin Tıklayınız
Temizlik
Hizmetlerimizi Görmek İçin Tıklayınız
Online
Broşür İçin Tıklayınız |
